اعتبار اضطراری آب مشهد پشت سد تخصیص
وحید تفریحی
بحران آب مشهد از مرحله هشدار هم عبور کرده و به وضعیت اضطرار رسیده. از همین رو طرح‌های اضطراری برای تأمین آب شرب این کلان‌شهر روی میز تصمیم‌گیران است اما هنوز ردّی از بودجه وعده داده‌شده برای اجرایی کردن این پروژه ها دیده نمی‌شود. پروژه هایی که 25 تیرماه در روزنامه خراسان و در گزارشی با عنوان «سناریوهای شرایط اضطرار تامین آب مشهد» به بررسی آن پرداختیم و قرار بود با تخصیص فوری اعتبار، بخشی از عطش مزمن مشهد را کاهش دهد، حالا در صف تخصیص مانده است. در تازه‌ترین پیگیری‌ها، نماینده مردم مشهد و کلات و رئیس کمیسیون اصل a مجلس شورای اسلامی با ارسال نامه‌ای به معاون اول رئیس‌جمهور خواستار تأمین فوری 5/4 همت برای اجرای پروژه اضطراری تامین آب شرب مشهد شده است.
سد دوستی به عنوان مهم ترین سد تامین کننده آب شرب مشهد در بدترین وضعیت طی 20 سال اخیر قرار دارد با ذخیره آبی کمتر از 3 درصد و آن طور که کارشناسان اعلام کرده اند با ادامه شرایط فعلی در آذرماه به مرحله غیرقابل برداشت می رسد، بقیه سدهای تامین کننده آب شرب مشهد هم یعنی سدهای طرق، کارده و ارداک مدت هاست به حجم مرده رسیده اند. از همین رو شهر مشهد که علاوه بر پاسخگویی به نیاز آبی ساکنانش باید سالانه نیاز بیش از 30 میلیون زائر عزیز حرم مطهر رضوی را هم پاسخ دهد، این روزها با کمبود شدید منابع آب شرب مواجه شده و نیازمند اقدام فوری و عاجل است. حالا پرونده این بحران آبی دومین کلان شهر کشور روی میز معاون اول رئیس جمهور قرار دارد و رئیس کمیسیون اصل 90 مجلس در نامه ای خواستار اقدامات فوری در این زمینه شده است.
خطر جیره بندی آب در زمستان!
حجت الاسلام والمسلمین پژمانفر با تشریح وضعیت بحرانی تامین آب شرب مشهد، اعلام کرد: کلان شهر مذهبی مشهد با جمعیت حدود ٤ میلیون نفر سالانه پذیرای ۳۰ میلیون زائر مضجع نورانی امام رضا (ع) است و در حال حاضر تأمین آب شرب مورد نیاز این جمعیت عظیم از طریق ۵۰۰ حلقه چاه و ٤ سد دوستی، طرق ،کارده و ارداک صورت می گیرد. به گزارش «خراسان رضوی»، نماینده مردم مشهد و کلات در مجلس در نامه خود خطاب به دکتر عارف معاون اول رئیس جمهور نوشت: متاسفانه با توجه به بروز خشکسالی های متعدد این کلان شهر در چهارمین سال تنش آبی شدید و جدی قرار دارد که سه سال گذشته با انجام اقدامات اضطراری و مدیریت مخازن سدها بدون جیره بندی سپری شد، اما در سال آبی ١٤٠٣ - ١٤٠٤ میزان بارندگی ۱۵۲ میلی متر بوده که نسبت به دوره بلندمدت آماری 38 درصد کاهش داشته و میزان ذخایر سدها به حداقل رسیده است، به گونه ای که درحال حاضر ذخیره سد دوستی که مهم ترین سد تامین کننده آب شرب مشهد است، فقط٣٤ميليون مترمکعب (کمتر از۳ درصد حجم آن) است که بدترین وضعیت در دوره ۲۰ ساله بهره برداری بوده و پیش بینی می شود با شرایط فعلی درآذرماه سال جاری به مرحله غیر قابل برداشت برسد و دیگر سدهای مورد اشاره نیز در محدوده حجم مرده و غیر قابل برداشت قرار دارد. لذا شهر مشهد با این شرایط با کمبود شدید آب شرب در ماه های پیش رو حتی در فصل زمستان مواجه خواهد بود و ضروری است که از تمام ظرفیت ممکن برای کاهش اثرات از جمله تکمیل پروژه ها استفاده شود. این درحالی است که با اقدامات انجام شده طی سالیان گذشته سرانه مصرف آب و میزان هدر رفت واقعی شهر مشهد درکل شهرهای کشور در حداقل قرار دارد.
پیگیری بودجه و هماهنگی با افغانستان برای حقابه
رئیس کمیسیون اصل 90 مجلس در ادامه به جلسه بررسی بحران تامین آب شرب مشهد با حضور وزیر نیرو در تیرماه امسال اشاره کرد و گفت: جلسه ای با موضوع بررسی بحران تامین آب شرب مشهد در کمیسیون اصل 90 با حضور وزیر نیز برگزار شد تا تامین اعتبار مورد نیاز برای برنامه های کوتاه مدت تامین آب مشهد در اولویت قرار گیرد. وی در ادامه خطاب به معاون اول رئیس جمهور بودجه اجرای پروژه اضطراری تامین آب مشهد را مطالبه کرد: «خواهشمند است دستور فرمایید تا درخصوص اختصاص فوری حداقل مبلغ ٤٥٠٠٠ میلیارد ریال از محل بند «م» ماده ۲۸ قانون الحاق سال ١٤٠٤ برای تامین اعتبار بخشی از اجرای پروژه اضطراری تامین آب شرب مشهد اقدامات لازم معمول گردد. همچنین مستدعی است تدابیر لازم برای هماهنگی با کشور افغانستان به منظور رهاسازی حداقل ۲۰۰ میلیون متر مکعب آب از سدهای بالادست سد دوستی(سلما و پاشدان) حتى الامكان در فصل یخ بندان اتخاذ شود.»