اصل 127 قانون اساسی و به استناد مصوبه ضوابط و دستورالعمل دولت در سال 1379، دولت موظف است خسارات ناشی از جنگ را جبران کند؛ در این قانون، جزئیات نحوه پرداخت خسارات اماكن مسكونی، تامین لوازم خانگی، صنعتی، خدماتی و توليدی، همچنین خسارات حوزه كشاورزی، دامی و نخيلات و حتی شناورهای تجاری و سایر موارد پیش بینی شده است. یعنی اولین نکته در مسئله جبران خسارات مرتبط با جنگ، وجود قوانین شفافی است که مسیر ورود هرگونه شک و شبهه ای در عمل به این قانون را مسدود می کند.
تکلیف رهبر انقلاب به جبران خسارات
جبران خسارات ناشی از جنگ، از جمله موضوعاتی بود که در نخستین پیام رهبر انقلاب، آیت ا... سید مجتبی خامنه ای به آن تصریح شد: «تا جایی که وضع فعلی اجازه دهد باید برای جبران خسارتهای مالی وارد آمده به امکنه و اموال شخصی اقدامات کافی تعریف و اجرا شود. دو مورد اخیر به منزله تکلیفی لازمالاجرا برای مسئولان محترم است که باید آن را اجرا کرده و گزارش آن را به بنده بدهند.»
البته موضوع جبران خسارات جنگ، برای بسیاری از مردم از تعرض رژیم صهیونی در جریان جنگ 12 روزه و جنگ تحمیلی کنونی مطرح شد که در جریان این دو اتفاق، از حق و انصاف نگذریم دولت و مجلس، از روز نخست جنگ مسیر جبران خسارات را هموار و پیگیری کرده اند.
نمونه ای از پیگیری نظارتی مجلس بر روند ارزیابی عملکرد دستگاه ها درخصوص جبران خسارات جنگ، برگزاری جلسات متعدد پارلمانی است. در این باره می توان به جلسات کمیسیون امور داخلی کشور و شوراهای مجلس در شهریور و مهرماه اشاره کرد که مواردی همچون تامین اعتبار درخصوص اسکان موقت در شهر تهران و تامین اعتبار جبران خسارات وارد شده به اثاث و لوازم خانگی خسارت دیدگان تعیین تکلیف شد.
دستور برآورد خسارات با آغاز جنگ
وزیر راه و شهرسازی با آغاز تجاوز آمریکایی صهیونی به کشورمان، دستور برآورد خسارات را صادر کرد. وی در نخستین روز از حمله صهیونی ـ آمریکایی به کشورمان طی نامهای به معاونان مسکن، شهرسازی و حملونقل این وزارتخانه، رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی و مدیران کل راه و شهرسازی استانها، بر ضرورت برآورد خسارات این جنگ به اماکن، زیرساختها، جادهها، خطوط ریلی و فرودگاهها و سایر بخشها تأکید کرد تا همانند جنگ ۱۲ روزه، این خسارات برآورد و برای جبران آنها برنامهریزی شود.

ارزیابی خسارات در حال انجام است
در حال حاضر با وجود تداوم حملات صهیونی آمریکایی، ارزیابی خسارات توسط ستاد مدیریت بحران، بنیاد مسکن و سازمان نظام مهندسی در حال انجام است.
در این باره فرزانه صادق وزیر راه و شهرسازی دو روز قبل گفت: در جلساتی که با بنیاد مسکن و استانداریها داشتیم مقرر شد تعمیرات جزئی از سوی بنیاد مسکن انجام شده و واحدهایی که نیازمند تعمیر بیشتر هستند، با هماهنگی بنیاد با استانداریها انجام شود. صادق با اشاره به منازلی که بهطور کامل تخریب شدند، ادامه داد: تمهیداتی اندیشیده شده است تا منازلی را برای صاحبان این واحدها بهویژه در مناطق مرزی اجاره کنیم.
مردم نگران نباشند
در عین حال با تمامی مشقت هایی که خسارات این گونه و در پی جنگ برای مردم پدید می آورد و نمی توان نگران آن نبود، دولت اطمینان خاطر داده تا پایان کار جبران خسارات در کنار مردم خواهد بود. ساجدی نیا رئیس سازمان مدیریت بحران کشور درخصوص خسارات ناشی از جنگ، گفته است: جبران خسارات در بخش مسکن، خودرو، لوازم خانگی و اماکن تجاری آسیب دیده در اولویت اول ماست و مردم درخصوص جبران خسارات نگران نباشند.
تسهیلات 5 میلیارد تومانی
علاوه بر جبران خسارات وارد شده به مردم در پی جنگ، اقدامات حمایتی دیگری نیز پیش بینی شده است. عبداله عابدی پریجایی، رئیس مرکز توسعه کارآفرینی و کسبوکار بنیاد علوی، دیروز دوشنبه از اعطای تسهیلات ارزان قیمت به کسب و کارهای آسیب دیده خبر داد و گفت: شبکه تسهیلگری بنیاد علوی با کمک اتحادیهها، اصناف و دستگاههای اجرایی نسبت به شناسایی کسبوکارهای آسیبدیده اقدام کرده و برای هر کسبوکار، متناسب با نیاز و تا سقف 50 میلیارد ریال، تسهیلات ارزانقیمت با دوره بازپرداخت 5 ساله در نظر گرفته میشود. در حال حاضر بنیاد علوی در حال مذاکره با بانکهای عامل جهت امهال چندماهه تسهیلات کسبوکارهای حمایتشده و تسهیل تضامین برای پرداخت تسهیلات به کسبوکارهای آسیبدیده است.
آسیب به 61 هزار واحد غیرنظامی
آن طور که روز گذشته سخنگوی دولت اعلام کرده است، تا ظهر دوشنبه 25 اسفند، از ابتدای جنگ ۶۱ هزار و ۱۸۲ واحد غیرنظامی دچار آسیب شده است که از این تعداد واحدهای مسکونی خارج از تهران ۳۴ هزار و ۵۴۸ واحد است و در تهران نیز ۱۸ هزار و ۱۸۰ واحد مسکونی و تجاری آسیب دیده است. همچنین درخور ذکر است که هشت هزار و ۸۱ واحد تجاری نیز در سراسر کشور (به جز تهران) آسیب دیده است.