ما هم ابر قدرت هستیم!
سیدمحمد مهدی هاشمی
اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت امور خارجه کشورمان در کنفرانس خبری در پاسخ به سوال یک خبرنگار خارجی که پرسید: آمریکا یک ابرقدرت است شما چه ابزار و پشتوانه ای برای مقابله با او دارید؟ چرا عقب نشینی نمی کنید؟ در چند کلمه و خیلی کوتاه گفت: ما هم ابرقدرتیم! این پاسخ کوتاه آقای سخنگو که بلافاصله هم با استقبال کاربران در فضای مجازی مواجه شد غیر از صورت مستحکم ظاهری آن بیانگر حقایقی است که پس از مقاومت کشورمان در جنگ اخیر ایجاد شده است. این مسئله از دو منظر قابل بررسی است:
دگردیسی نظامی و استراتژیک: رفتار ایران در جنگ رمضان و شکستن تابوی حمله به کشورهای عربی و بستن تنگه هرمز را می توان به عنوان یک نقطه عطف در تاریخ ایران به حساب آورد. روز گذشته و اعلام اعمال محدودیت تردد در خطوط کوه مبارک در ایران و جنوب فجیره در امارات و از خط بین انتهای جزیره قشم در ایران و ام القیوین در امارات که عملا نوعی محاصره دریایی کشور امارات محسوب می شود هم آخرین پرده از اعمال حاکمیت ایران بر خلیج فارس و تنگه هرمز بود وشاهد بودیم که نافرمانی از فرامین نیروهای ایرانی اصابت دو نفتکش اماراتی و یک نفتکش کره ای را هم به دنبال داشت. بدیهی است که اعمال حاکمیت چه در ابعاد یک جامعه و چه در ابعاد منطقه ای و جهانی نه با ابراز ترحم و من بمیرم و تو بمیری بلکه از مجرای زور و قدرت اعمال می شود و اعمال حاکمیت ایران بر تنگه هرمز و خلیج فارس هم نه از طریق حق همسایه داری و دوستی و این قبیل مهملات بلکه از طریق اعمال قدرت سخت و از سوی نیروهای مسلح مقتدر جمهوری اسلامی ایران اجرا می شود. آن چه سرنوشت ملت ها را به هم پیوند می دهد صرفا منافع است و برخلاف گذشته که مواهب و نعمات خلیج فارس منحصرا توسط کشورهای عربی استعمال می شد و ایران حتی در مواردی از حقوق خود هم چشم پوشی می کرد؛ امروز اما این کشورها و مخصوصا امارات، بحرین و کویت هستند که باید جایگاه خود و کشور بزرگتر منطقه را مجدد متوجه شوند؛ امروز ایران یا متناسب با حدود 5000 کیلومتر خط ساحلی خود در حاشیه دریای عمان و خلیج فارس از منافع این منطقه بهره مند می شود و یا به زور منافعی با این ابعاد دریافت خواهد کرد این واقعیتی است که این کشورها باید خود را با آن وفق دهند.
دگردیسی در سیاست خارجی: کاملا مشخص است که لحن دیپلماسی ایران پس از جنگ به شدت تغییر کرده است. بخشی از این تغییر لحن را در اظهارات منوچهر متکی در خطابه اش نسبت به بحرینی ها در ترکیه دیدیم و همچنین همین الان هم در حال مشاهده تغییر لحن مقامات رسمی وزارت خارجه نسبت به خارجی ها هستیم. یکی از این موارد که اخیرا خبرساز شد کنایه سنگین سفارت ایران در آفریقای جنوبی به وزیر خارجه آلمان بعد از انتشار پست وی درخصوص مذاکره تلفنی با عراقچی بود؛ در این پست نوشته شده بود: آن دسته از مقامات اروپایی که امتیاز گفت وگو با مقامات ایرانی به آنها داده شده، «باید» یاد بگیرند که از به کار بردن زبان «باید» در پستهایشان خودداری کنند. این تغییر لحن بیانگر یک دوره جدید در مدل دیپلماتیک ایران و در تضاد کامل با دیپلماسی لبخند سال های گذشته وزارت خارجه است؛ اتفاقی که تنها به پشتوانه اعمال قدرت نظامی و تغییر رفتار عمومی ایران پس از دستاوردهای جنگ اخیر در حال بروز است.