مرموزها، فراعنه و شیاطین؛ 3 خان یوزها
شایان الهآبادی
چند ماه پیش وقتی قرعهکشی جام جهانی ۲۰۲۶ انجام شد، همگروهی با نیوزیلند، مصر و بلژیک موجی از امید را در دل هواداران ایجاد کرد. تصور اولیه این بود که در آسانترین گروه ممکن قرار گرفتهایم و بالاخره میتوانیم طلسم صعود را بشکنیم. حساب و کتابها ساده بود: نیوزیلند رنک ۸۵ را به راحتی میبریم، از مصر ناآماده در تورنمنت امارات امتیاز میگیریم و با ۴ امتیاز صعود میکنیم. تنها دغدغه، رویارویی با بلژیک بود. اما حالا در فاصله سه روز تا شروع جام، معادلات تغییر کرده است. رقبای ما با تدارکاتی عالی پا به مسابقات میگذارند، در حالی که تیم ملی پس از دو پیروزی مقابل گامبیا و مالی در ترکیه، با شرایطی معمولی راهی تیخوانا مکزیک شده است. هرچند در این جام تیمهای سوم هم شانس صعود دارند، اما کارمان اصلا ساده نیست. ایران در نخستین گام، ۲۶ خرداد از ساعت ۴:۳۰ به مصاف نیوزیلند میرود. به همین بهانه، بد نیست وضعیت فعلی «تمام سفیدها»، «فراعنه» و «شیاطین سرخ» را زیر ذرهبین ببریم.
نیوزیلند دیوار غیرمنتظره در مسیر یوزها
نیوزیلند تیمی مرموز پس از سالها غیبت، با انگیزه فراوان پا به جام جهانی گذاشته و قصد دارد به رهبری کریس وود، حداقل به عنوان تیم سوم از گروه صعود کند. «تمام سفیدها» در روزهای گذشته دو بازی تدارکاتی کاملا متفاوت برابر هائیتی و انگلیس انجام دادند که تحلیلهای مختلفی را به همراه داشت. در بازی اول، شاگردان دارن بازلی نمایشی هجومی ارائه دادند اما اسیر ضدحملات شدند و با دریافت ۴ گل، شیرازه دفاعیشان از هم پاشید. شاید در نگاه اول تیمی که از هائیتی ۴ گل بخورد حریفی دستوپابسته به نظر برسد، اما آنها در بازی دوم مقابل انگلیس پرستاره تغییر تاکتیک دادند، کاملا دفاعی بازی کردند و با ارائه یک بازی بسته و آرتتا طور، تنها یک گل دریافت کردند؛ جایی که سهشیرها به سختی روزنهای برای نفوذ پیدا میکردند. این تغییر رویکرد، برایمان زنگ خطری جدی است. اگر نیوزیلند همین سبک تدافعی را برابر ایران پیاده کند و چشم به ضدحملات بدوزد، کارمان به شدت دشوار خواهد شد. مشکل اصلی این جاست که ما در خط میانی فاقد یک طراح و بازی ساز ششدانگ هستیم که بتواند لایههای فشرده دفاعی را باز کند و به همین دلیل قلعهنویی ناچار است طارمی را به عقب زمین بکشاند تا مسئولیت بازی سازی را بر عهده بگیرد. در فاز دفاعی هم باید مراقب نفوذها و شوتهای جسی راندال و البته قدرت تمامکنندگی کریس وود باشیم. با این تفاسیر، مهمترین بازی ما برای صعود چندان هم ساده نیست. دارن بازلی هم با شناخت کامل به میدان میآید؛ او اخیرا تاکید کرده که ایران تیمی قدرتمند، هماهنگ و باکیفیت است که از مسیر سخت آسیا صعود کرده و رویارویی با این تیم در گام نخست، چالش بسیار دشواری برای نیوزیلند خواهد بود.
مصر فراتر از صلاح و مرموش
شاید بسیاری از ما تیم ملی مصر را صرفا با نام ستارههایی چون محمد صلاح و عمر مرموش بشناسیم و بر این باور باشیم که با مهار این دو بازیکن، کار صعود هموار میشود. غیر از بازی در تورنمنت چهارجانبه امارات نتایج ضعیف آنها در عربکاپ، باخت به اردن و تساوی با کویت و امارات هم این خوشبینی را تقویت میکرد. اما واقعیت این است که «فراعنه» در ماههای اخیر پیشرفت فنی و تاکتیکی قابلملاحظهای داشتهاند که زنگ خطر را برای تیم ملی ایران به صدا درآورده است. آنها در فیفادی قبلی عربستان را با ۴ گل در هم کوبیدند و برابر اسپانیا به تساوی ارزشمندی رسیدند. در هفته منتهی به جام جهانی هم موفق شدند روسیه را با یک گل شکست دهند و در دیداری نزدیک، تنها با نتیجه 2-1 مغلوب برزیل شدند. نکته نگرانکننده برای ما این است که در این بازیهای اخیر، بار هجومی تیم تنها روی دوش صلاح نبوده است؛ به عنوان مثال مصطفی زیکو عملکرد درخشانی داشته و دو بار برای تیمش گلزنی کرده است که نشان از عمق ترکیب و تنوع تاکتیکی مصریها دارد. بعد از بازی مقابل برزیل، مشخص شد که مصر دیگر به دفاع صرف متکی نیست؛ آنها توانستهاند فشار را در نقاط مختلف زمین توزیع کنند و کنترل جریان بازی را حتی مقابل قدرتهای جهانی در دست بگیرند. ضمن اینکه سازماندهی دفاعی آنها در برابر بازیکنان سطح اول جهان، نکتهای است که کارشناسان مصری به آن افتخار میکنند. پیروزی برابر روسیه و عربستان که سبکی نزدیک به فوتبال ایران دارند، نشان میدهد که تیم ملی مصر با آمادگی کامل و رو به جلو قدم به مسابقات میگذارد و رقابت با یاران صلاح، آزمونی سخت برای خط دفاعی ما خواهد بود.
بلژیک شیاطین ترسناک
بدون شک سختترین و آمادهترین حریف ما در این گروه، بلژیک است. «شیاطین سرخ» در فرمی ویرانگر قرار دارند؛ آنها همین هفته کرواسی را به راحتی با دو گل شکست دادند و در یک دیدار دستگرمی، ۵ بار دروازه تونس را فرو ریختند. وقتی بلژیک در بازیهای دوستانه تا این حد بیرحم ظاهر میشود، قطعا در تقابل رسمی جام جهانی خطری به مراتب بزرگتر خواهد بود. این تیم اکنون رکورد چشمگیر ۱۳ مسابقه شکستناپذیری (۹ برد و ۴ تساوی) را یدک میکشد و در نیمی از ۱۰ بازی اخیر خود، ۵ گل یا بیشتر به ثمر رسانده است که بزرگترین پیروزیهای تاریخ آنها در آستانه جام جهانی محسوب میشود.
در بازی با تونس، جرمی دوکو نمره کامل ۱۰ را از سایت سوفا اسکور دریافت کرد و با خلق ۸ موقعیت خطرناک، حتی از کوین دیبروینه هم موثرتر ظاهر شد. قطعا کادر فنی بلژیک روی حرکات سریع و انفجاری دوکو برای در هم شکستن دفاع ایران حساب ویژهای باز کرده.
با این حال، در فوتبال هیچچیز غیرممکن نیست. خاطره جام جهانی ۲۰۱۴ و آن نمایش درخشان مقابل آرژانتین، بهترین الگو برای شاگردان قلعهنویی است؛ دیداری که در آن همه ایران را بازنده میدانستند اما تا لحظات آخر مقاومت کردیم و دیدیم یاران مسی هرچه تلاش کردند به در بسته خوردند. درست است که بلژیک با ستارههای کلاس جهانی خود به آمریکا آمده، اما آنها هم وقتی تحت فشار قرار بگیرند، دچار کلافگی میشوند. اگر قلعهنویی بتواند با یک سیستم دفاعی منطقی، راه نفوذ ستارههای بلژیکی را ببندد و روی ضدحملات برنامه دقیقی داشته باشد، شاید بتوانیم مانند آرژانتین، آنها را تا آستانه ناکامی پیش ببریم و شگفتی بزرگ را رقم بزنیم.
نیوزیلند دیوار غیرمنتظره در مسیر یوزها
نیوزیلند تیمی مرموز پس از سالها غیبت، با انگیزه فراوان پا به جام جهانی گذاشته و قصد دارد به رهبری کریس وود، حداقل به عنوان تیم سوم از گروه صعود کند. «تمام سفیدها» در روزهای گذشته دو بازی تدارکاتی کاملا متفاوت برابر هائیتی و انگلیس انجام دادند که تحلیلهای مختلفی را به همراه داشت. در بازی اول، شاگردان دارن بازلی نمایشی هجومی ارائه دادند اما اسیر ضدحملات شدند و با دریافت ۴ گل، شیرازه دفاعیشان از هم پاشید. شاید در نگاه اول تیمی که از هائیتی ۴ گل بخورد حریفی دستوپابسته به نظر برسد، اما آنها در بازی دوم مقابل انگلیس پرستاره تغییر تاکتیک دادند، کاملا دفاعی بازی کردند و با ارائه یک بازی بسته و آرتتا طور، تنها یک گل دریافت کردند؛ جایی که سهشیرها به سختی روزنهای برای نفوذ پیدا میکردند. این تغییر رویکرد، برایمان زنگ خطری جدی است. اگر نیوزیلند همین سبک تدافعی را برابر ایران پیاده کند و چشم به ضدحملات بدوزد، کارمان به شدت دشوار خواهد شد. مشکل اصلی این جاست که ما در خط میانی فاقد یک طراح و بازی ساز ششدانگ هستیم که بتواند لایههای فشرده دفاعی را باز کند و به همین دلیل قلعهنویی ناچار است طارمی را به عقب زمین بکشاند تا مسئولیت بازی سازی را بر عهده بگیرد. در فاز دفاعی هم باید مراقب نفوذها و شوتهای جسی راندال و البته قدرت تمامکنندگی کریس وود باشیم. با این تفاسیر، مهمترین بازی ما برای صعود چندان هم ساده نیست. دارن بازلی هم با شناخت کامل به میدان میآید؛ او اخیرا تاکید کرده که ایران تیمی قدرتمند، هماهنگ و باکیفیت است که از مسیر سخت آسیا صعود کرده و رویارویی با این تیم در گام نخست، چالش بسیار دشواری برای نیوزیلند خواهد بود.
مصر فراتر از صلاح و مرموش
شاید بسیاری از ما تیم ملی مصر را صرفا با نام ستارههایی چون محمد صلاح و عمر مرموش بشناسیم و بر این باور باشیم که با مهار این دو بازیکن، کار صعود هموار میشود. غیر از بازی در تورنمنت چهارجانبه امارات نتایج ضعیف آنها در عربکاپ، باخت به اردن و تساوی با کویت و امارات هم این خوشبینی را تقویت میکرد. اما واقعیت این است که «فراعنه» در ماههای اخیر پیشرفت فنی و تاکتیکی قابلملاحظهای داشتهاند که زنگ خطر را برای تیم ملی ایران به صدا درآورده است. آنها در فیفادی قبلی عربستان را با ۴ گل در هم کوبیدند و برابر اسپانیا به تساوی ارزشمندی رسیدند. در هفته منتهی به جام جهانی هم موفق شدند روسیه را با یک گل شکست دهند و در دیداری نزدیک، تنها با نتیجه 2-1 مغلوب برزیل شدند. نکته نگرانکننده برای ما این است که در این بازیهای اخیر، بار هجومی تیم تنها روی دوش صلاح نبوده است؛ به عنوان مثال مصطفی زیکو عملکرد درخشانی داشته و دو بار برای تیمش گلزنی کرده است که نشان از عمق ترکیب و تنوع تاکتیکی مصریها دارد. بعد از بازی مقابل برزیل، مشخص شد که مصر دیگر به دفاع صرف متکی نیست؛ آنها توانستهاند فشار را در نقاط مختلف زمین توزیع کنند و کنترل جریان بازی را حتی مقابل قدرتهای جهانی در دست بگیرند. ضمن اینکه سازماندهی دفاعی آنها در برابر بازیکنان سطح اول جهان، نکتهای است که کارشناسان مصری به آن افتخار میکنند. پیروزی برابر روسیه و عربستان که سبکی نزدیک به فوتبال ایران دارند، نشان میدهد که تیم ملی مصر با آمادگی کامل و رو به جلو قدم به مسابقات میگذارد و رقابت با یاران صلاح، آزمونی سخت برای خط دفاعی ما خواهد بود.
بلژیک شیاطین ترسناک
بدون شک سختترین و آمادهترین حریف ما در این گروه، بلژیک است. «شیاطین سرخ» در فرمی ویرانگر قرار دارند؛ آنها همین هفته کرواسی را به راحتی با دو گل شکست دادند و در یک دیدار دستگرمی، ۵ بار دروازه تونس را فرو ریختند. وقتی بلژیک در بازیهای دوستانه تا این حد بیرحم ظاهر میشود، قطعا در تقابل رسمی جام جهانی خطری به مراتب بزرگتر خواهد بود. این تیم اکنون رکورد چشمگیر ۱۳ مسابقه شکستناپذیری (۹ برد و ۴ تساوی) را یدک میکشد و در نیمی از ۱۰ بازی اخیر خود، ۵ گل یا بیشتر به ثمر رسانده است که بزرگترین پیروزیهای تاریخ آنها در آستانه جام جهانی محسوب میشود.
در بازی با تونس، جرمی دوکو نمره کامل ۱۰ را از سایت سوفا اسکور دریافت کرد و با خلق ۸ موقعیت خطرناک، حتی از کوین دیبروینه هم موثرتر ظاهر شد. قطعا کادر فنی بلژیک روی حرکات سریع و انفجاری دوکو برای در هم شکستن دفاع ایران حساب ویژهای باز کرده.
با این حال، در فوتبال هیچچیز غیرممکن نیست. خاطره جام جهانی ۲۰۱۴ و آن نمایش درخشان مقابل آرژانتین، بهترین الگو برای شاگردان قلعهنویی است؛ دیداری که در آن همه ایران را بازنده میدانستند اما تا لحظات آخر مقاومت کردیم و دیدیم یاران مسی هرچه تلاش کردند به در بسته خوردند. درست است که بلژیک با ستارههای کلاس جهانی خود به آمریکا آمده، اما آنها هم وقتی تحت فشار قرار بگیرند، دچار کلافگی میشوند. اگر قلعهنویی بتواند با یک سیستم دفاعی منطقی، راه نفوذ ستارههای بلژیکی را ببندد و روی ضدحملات برنامه دقیقی داشته باشد، شاید بتوانیم مانند آرژانتین، آنها را تا آستانه ناکامی پیش ببریم و شگفتی بزرگ را رقم بزنیم.