گزارش میدانی از وضعیت بازار شویندهها در مشهد
قیمت شویندهها کف کرد
عباس نژاد
بازار شویندهها و محصولات بهداشتی این روزها فقط با گرانی مواجه نیست؛ آنچه بیش از افزایش قیمت، بازار را تحتفشار قرار داده، تکرار و سرعت تغییر قیمتهاست. کالاهایی که تا همین چند هفته قبل با قیمت مشخصی در قفسه فروشگاهها عرضه میشدند، حالا با برچسبهای جدید بازمیگردند و همین مسئله هم مصرفکننده و هم فروشنده را سردرگم کرده است. بررسی میدانی «خراسان» از بازار محصولات شوینده، سلولزی و بهداشتی مشهد نیز نشان میدهد افزایش قیمتها در گروههای مختلف این بازار ادامه دارد و در کنار کاهش قدرت خرید خانوار، فعالان بازار را نیز با دشواری در فروش و تأمین کالا مواجه کرده است.
رشد قیمت شویندهها
یکی از فروشندگان محصولات بهداشتی و شوینده در مشهد در تشریح شرایط بازار میگوید: هنوز مردم به قیمت قبلی عادت نکردهاند، دوباره قیمت جدید میآورند؛ دیگر مردم گیج شدهاند و کاسب هم گیج شده است. به گفته وی، قیمت مصرفکننده برخی مدلهای جرمگیر سرویس بهداشتی که پیشتر حدود ۱۵۰ هزار تومان بود و با تخفیف حدود ۱۱۵هزار تومان به دست مشتری میرسید، اکنون در برخی مدلهای جدید به ۲۰۰هزار تومان رسیده است. این فروشنده میگوید: محصولی باقیمت مصرفکننده ۲۰۰هزار تومان، حدود ۱۵۰هزار تومان و اندی برای فروشنده تمام میشود و حتی صحبت از افزایش دوباره قیمت و رسیدن آن به ۲۵۰ هزار تومان نیز مطرح است.
قیمت پوشک 2برابر شده است
به گفته این فروشنده، قیمت دستمالکاغذی، دستمال توالت و بهویژه پوشک افزایش بیشتری داشتهاست. قیمت برخی پوشکها از حدود ۳۵۰ هزار تومان به ۷۵۰ هزار تومان رسیده و نگرانی از عبور قیمت آن از یکمیلیون تومان نیز وجود دارد؛ افزایشی که مستقیماً خانوادههای دارای کودک را تحتفشار قرار میدهد.
فروشندگان نیز از این وضعیت رضایت ندارند و معتقدند ثبات چندماهه قیمتها میتواند دستکم امکان برنامهریزی و حفظ مشتری را برای آنها فراهم کند.
دلیل گرانی، رشد هزینههاست
رئیس انجمن آرایشی، بهداشتی و شوینده خراسان رضوی، افزایش قیمت را حاصل رشد همزمان هزینه مواد اولیه، انرژی، حملونقل، بستهبندی، واردات و تأمین مالی میداند. جواد نیشابوری، در گفت وگو با خراسان تصریح می کند مواد اولیه پتروشیمی و شیمیایی، مواد وارداتی، کارتن و پلاستیک همگی گران شدهاند و نوسانات نرخ ارز نیز هر کالایی را که وابستگی ارزی دارد، تحت تأثیر قرار داده است.
نیشابوری یکی از مشکلات اصلی تولیدکنندگان را بیثباتی در تأمین مواد اولیه می داند. در بخش محصولات سلولزی، دستمالکاغذی، پوشک و نوار بهداشتی نیز وابستگی به مواد اولیه وارداتی بیشتر است و در برخی موارد تولید داخلی این مواد محدود است.
افزایش قیمت مواد اولیه
معاون نظارت و بازرسی سازمان صمت استان، افزایش هزینه مواد اولیه، حقوق و دستمزد، انرژی، بستهبندی و حملونقل را از عوامل مؤثر در افزایش قیمت میداند. بیاتی در گفت وگو با خراسان از موادی مانند مونو اتانولآمین، سولفات سدیم و LAB در صنعت شوینده و همچنین خمیرکاغذ و سوپرجاذبها در محصولات سلولزی و بهداشتی نام میبرد که افزایش قیمت یا دشواری تأمین آنها هزینه تولید را بالابرده است.
به گفته بیاتی، تغییر مسیر واردات برخی مواد از دریا به مسیرهای زمینی و ریلی نیز هزینه حمل را افزایش داده است.بیاتی تأکید میکند: قیمت تمامشده تولید بر اساس مواد اولیه، دستمزد، هزینههای سربار و عملیاتی محاسبه و پس از خروج کالا از کارخانه نیز هزینه و سود عمدهفروشی و خردهفروشی به آن اضافه میشود. بنابراین برای تشخیص گرانفروشی باید میان افزایش واقعی هزینه تولید و تخلف در زنجیره توزیع تفکیک قائل شد؛ مسئلهای که درنهایت تعیین میکند فشار قیمتی موجود تا چه اندازه ناشی از واقعیتهای تولید و تا چه اندازه حاصل رفتار حلقههای توزیع است.