جهانی شدن خط معلی
محمد بهبودی نیا
پنجاه و هشتمین میان فصلی موسسه فرهنگی خردسرای فردوسی با محوریت گرامیداشت جشن «مهرگان» و برگزاری نمایشگاهی از آثار خوشنویسان خط معلی در مشهد برگزار شد.
به گزارش خراسان، عصر روز پنج شنبه هفته گذشته پنجاه و هشتمین میان فصلی موسسه فرهنگی خردسرای فردوسی با محوریت گرامیداشت جشن «مهرگان» و برگزاری نمایشگاهی از آثار خوشنویسان خط معلی با حضور استادان زبان و ادبیات فارسی و استادان خوشنویسی به همت خردسرای فردوسی و موسسه فرهنگی هنری «هنرفرین پرور» در مشهد برگزار شد.
در ابتدای این مراسم دکتر محمدجعفر یاحقی ،مدیر خردسرای فردوسی ضمن خیر مقدم به حاضران درباره بزرگداشت مهرگان که در حال حاضر به عنوان میراثی ناملموس در یونسکو به صورت مشترک به نام ایران و تاجیکستان ثبت جهانی شده است به ارائه توضیحاتی پرداخت و گفت: ادب و هنر همیشه در کنار هم بوده اند و هنرهایی مانند مینیاتور ، خط و دیگر هنرها را می توان در دل ادبیات جست و جو کرد و امروز همزمان با گرامیداشت مهرگان در خدمت استاد حمید عجمی بنیانگذار خط معلی و چند تن از شاگردان برجسته ایشان هستیم تا بیش از پیش با این هنر آشنا شویم.
تاثیر چشمگیر ایرانی ها بر خوشنویسی
در ادامه و پس از خوشامد گویی دکتر یاحقی ،استاد حمید عجمی بنیانگذار خط معلی به جایگاه دعوت شد و گفت: جشن مهرگان که این روزها در آن قرار داریم میراثی است که در جهان به نام ایران ثبت شده است. در این روزهای مبارک و به همین بهانه ، دوباره شاهد برقراری الفتی میان خوشنویسان و ادیبان هستیم. خوشنویسی و ادبیات دو یار دیرینه اند که سالیان سال در کنار یکدیگر به دنبال تسخیر جان و روح آدمی هستند و مهربانی را به جان ایرانیان تزریق کرده اند. همان گونه که می دانید در عرصه خوشنویسی (بعد از دوران اسلامی) 20 خط وجود دارد که از این تعداد 16 خط ،بنیانگذارانش ایرانی هستند. در طول تاریخ ایرانی ها در این هنر نقش بسزایی دارند و بنده هم خشنودم که توانسته ام قدمی در این مسیر بردارم.
خط معلی حاصل تنهایی و شهود ذاتی
وی درباره تاریخچه خط معلی گفت : این خط در سال 1378 ایجاد شد و باید به این نکته مهم اشاره کنم که ایجاد شدن این خط نتیجه پژوهش و تحقیق نبوده و نیست، بلکه این خط بر اساس عنایت حقانی و حال درونی که بر اثر خلوت گزینی طولانی که داشتم خلق شده است. اگر بخواهم ساده تر روند ایجاد این خط را تعریف کنم باید بگویم که این خط در یک هفته در جان و ذهن من شکل گرفت و مفرداتش آماده شد . تولد این خط در واقع شهودی اتفاق افتاد و بلافاصله بعد از ایجاد خط، اولین نمایشگاه را در تهران در همان سال برگزارکردم و تنها کسی که آن سال ها این خط را به عنوان اتفاقی قابل توجه پذیرفت ،رئیس وقت فرهنگستان هنر آن زمان بود.
ثبت جهانی معلی به نام ایران
بنیانگذار خط معلی افزود: در ادامه این مسیر برای معرفی بهتر این خط به جهانیان ، در همان سال ها مقدماتی برای برگزاری یک نمایشگاه در دفتر یونسکو توسط فرهنگستان هنر فراهم شد تا این خط با این حرکت فرهنگی به نام ایرانیان ثبت شود. همان زمان از طرف کشورهای عربی هم پیشنهاد دادند و بنده نپذیرفتم. با مساعدت رئیس فرهنگستان وقت به فرانسه رفتم و نمایشگاهی برگزار کردیم و معاون مدیرکل یونسکو به این نمایشگاه آمد و درباره این خط سخنرانی شایسته ای کرد ، تعاریفی از این خط ارائه داد و به من گفت «ایرانیان به من اثبات کردند که همچنان در زمینه هنرهای آسمانی و حقیقتی پیشتازند ».
حمید عجمی تصریح کرد: امروز شاگردان و استادان زیادی در ایران در حوزه آموزش و نوشتن این خط فعالیت می کنند و امیدوارم با تلاش مسیر را در عرصه جهانی آن چنان که شایسته ایرانی هاست، پیش ببریم.
مهرگان در ادبیات فارسی
همچنین در این مراسم که به مناسبت گرامیداشت جشن مهرگان برگزار شد دکتر علیرضا قیامتی،استاد زبان و ادبیات فارسی به ارائه توضیحاتی در زمینه جشن مهرگان در شعر شاعرانی همچون مولوی، فردوسی، حافظ و ... و آیین های این جشن باستانی پرداخت.