به پسری علاقه دارم که با خانواده قطع ارتباط کرده!
فائزه سجادی | روان شناس بالینی
مخاطب گرامی، رابطه عاطفی با چنین فردی، یکی از پیچیده‌ترین و در عین حال حساس‌ترین دوراهی‌های زندگی است؛ از یک سو، حس همدردی، درک رنج‌های گذشته فرد و از سوی دیگر، هشدار نزدیکان و این نگرانی منطقی که «آیا فردی که نتوانسته مشکلاتش را با ریشه‌های خود حل کند، می‌تواند شریک امنی برای آینده باشد؟» ابعاد پنهان این رابطه را بررسی می‌کنیم:
ریشه‌یابی قطع ارتباط| مرز بین «مرزگذاری سالم» و «فرار از تعارض قطع ارتباط با خانواده» همیشه به یک معنا نیست. باید دید این جدایی از روی ناچاری و برای حفظ سلامت روان در برابر یک خانواده به شدت آسیب‌زا، سمی یا بدرفتار بوده است (مرزگذاری سالم)، یا این که ریشه در الگوهای شخصیتی فرد، عدم مهارت در حل مسئله، لجبازی یا فرار از مواجهه با تعارضات دارد.
تله ناجی‌گری| این که فردی سختی زیادی کشیده و شما را به عنوان مأمن آرامش خود انتخاب کرده، حس ارزشمندی و قدرت به شما می‌دهد. اما خطر این جاست که نقش شما از «شریک عاطفی» به «درمانگر» یا «نجات‌دهنده» تغییر کند. ازدواج کردن با هدف «تلافی کردن سختی‌های گذشته فرد» یا «مرهم گذاشتن بر زخم‌های کودکی‌اش» بار عاطفی سنگینی روی دوش شما می‌گذارد که در درازمدت فرساینده است.
به حق بودن نگرانی خانواده| حق با خانواده‌تان است که نگرانند، اما نه به این دلیل که «پای شما نخواهد ایستاد»، بلکه به این دلیل که فردی که خانواده و پشتوانه اجتماعی ندارد، کل بار عاطفی، حمایتی و حتی گاهی اقتصادی خود را روی دوش همسرش می‌گذارد. آیا توان پذیرش این حجم از وابستگی عاطفی را دارید؟
چه باید کرد؟
1. گذشته را خنثی‌سازی کنید، نه اینکه نادیده بگیرید
بدون قضاوت و با صمیمیت، از او بخواهید داستان قطع ارتباط با خانواده‌اش را روایت کند. واکنش او به این موضوع بسیار مهم است؛ آیا پر از خشم، کینه‌توزی و سرزنشِ مطلق دیگران است، یا توانسته با مسئولیت‌پذیری نسبی به گذشته نگاه کند؟
2. رفتار او را در تعارضات دونفره بسنجید
ببینید او در زمان بحث و اختلاف‌نظر بین خودِ شما دو نفر چگونه رفتار می‌کند؟ آیا اهل گفتوگو، مذاکره و ترمیم رابطه است، یا قهر می‌کند، لجبازی پیش می‌گیرد و ارتباط را قطع می‌کند؟ رفتار او با شما، نسخه کوچک‌شده رفتار او با جهان اطرافش است.
3. مشاوره پیش از ازدواج را جدی بگیرید
پیش از هر تصمیم قطعی، مشاوره تخصصی پیش از ازدواج (با رویکرد طرحواره‌درمانی یا دلبستگی) داشته باشید. یک روان‌شناس بالینی می‌تواند به خوبی تشخیص دهد که آیا این فرد زخم‌های گذشته را درمان کرده یا فقط روی آن‌ها سرپوش گذاشته است.
ریشه‌یابی قطع ارتباط| مرز بین «مرزگذاری سالم» و «فرار از تعارض قطع ارتباط با خانواده» همیشه به یک معنا نیست. باید دید این جدایی از روی ناچاری و برای حفظ سلامت روان در برابر یک خانواده به شدت آسیب‌زا، سمی یا بدرفتار بوده است (مرزگذاری سالم)، یا این که ریشه در الگوهای شخصیتی فرد، عدم مهارت در حل مسئله، لجبازی یا فرار از مواجهه با تعارضات دارد.
تله ناجی‌گری| این که فردی سختی زیادی کشیده و شما را به عنوان مأمن آرامش خود انتخاب کرده، حس ارزشمندی و قدرت به شما می‌دهد. اما خطر این جاست که نقش شما از «شریک عاطفی» به «درمانگر» یا «نجات‌دهنده» تغییر کند. ازدواج کردن با هدف «تلافی کردن سختی‌های گذشته فرد» یا «مرهم گذاشتن بر زخم‌های کودکی‌اش» بار عاطفی سنگینی روی دوش شما می‌گذارد که در درازمدت فرساینده است.
به حق بودن نگرانی خانواده| حق با خانواده‌تان است که نگرانند، اما نه به این دلیل که «پای شما نخواهد ایستاد»، بلکه به این دلیل که فردی که خانواده و پشتوانه اجتماعی ندارد، کل بار عاطفی، حمایتی و حتی گاهی اقتصادی خود را روی دوش همسرش می‌گذارد. آیا توان پذیرش این حجم از وابستگی عاطفی را دارید؟
چه باید کرد؟
1. گذشته را خنثی‌سازی کنید، نه اینکه نادیده بگیرید
بدون قضاوت و با صمیمیت، از او بخواهید داستان قطع ارتباط با خانواده‌اش را روایت کند. واکنش او به این موضوع بسیار مهم است؛ آیا پر از خشم، کینه‌توزی و سرزنشِ مطلق دیگران است، یا توانسته با مسئولیت‌پذیری نسبی به گذشته نگاه کند؟
2. رفتار او را در تعارضات دونفره بسنجید
ببینید او در زمان بحث و اختلاف‌نظر بین خودِ شما دو نفر چگونه رفتار می‌کند؟ آیا اهل گفتوگو، مذاکره و ترمیم رابطه است، یا قهر می‌کند، لجبازی پیش می‌گیرد و ارتباط را قطع می‌کند؟ رفتار او با شما، نسخه کوچک‌شده رفتار او با جهان اطرافش است.
3. مشاوره پیش از ازدواج را جدی بگیرید
پیش از هر تصمیم قطعی، مشاوره تخصصی پیش از ازدواج (با رویکرد طرحواره‌درمانی یا دلبستگی) داشته باشید. یک روان‌شناس بالینی می‌تواند به خوبی تشخیص دهد که آیا این فرد زخم‌های گذشته را درمان کرده یا فقط روی آن‌ها سرپوش گذاشته است.