قیمت متورم مرغ!
مسعود حمیدی
قیمت مرغ در بازار مشهد به 360 هزار تومان رسید درحالی‌که همین یک ماه قبل قیمت مرغ در بازار به 215 هزار تومان سقوط کرده بود. این نوسان شدید قیمت مرغ اثر روانی شدید بر مصرف‌کننده دارد؛ امروز شهروندان رشد 150 هزار تومان قیمت را می‌بینند و فراموش کرده‌اند که قیمت مرغ در یک بازه زمانی به 380 هزار تومان هم رسیده بود. مرغ 215 هزارتومانی یعنی ورشکستگی کامل مرغدار زیرا قیمت تمام‌شده مرغ درب مرغداری 240 هزار تومان است و زمانی که مرغ 215 هزار تومان بود مرغدار با 100 هزار تومان ضرر مرغ را به بازار می‌فروخت زیرا عرضه بیش از تقاضا بود. امروز نیز قیمت مرغ به 360 تا 370 هزار تومان رسیده است که مرغداران معتقد هستند این قیمت با نرخ تولید آن سازگار است ولی مشتری راضی نیست.
ازیک‌طرف مرغداران معتقد هستند که قیمت تمام‌شده مرغ در ایران و استان با هیچ جای دنیا قابل‌مقایسه نیست و قیمت مرغ در ایران ارزان‌ترین در همه دنیاست ولی مصرف‌کننده به‌حق می‌گوید قیمت مرغ در یک سال گذشته سه برابر شده است و این افزایش غیرمنطقی است دلیلش هم مشخص است؛ دولت ارز 28500 تومانی تأمین نهاده را از تولید حذف کرده است و هزینه‌های تولید نیز رشد قابل‌توجهی داشته است مثلاً قیمت گازوئیل برای مرغداران از لیتری 3 هزار تومان به لیتری 60 هزار تومان رسیده است، قیمت گاز و برق نیز در یک سال گذشته جهش داشته است و درنهایت قیمت تمام‌شده تولید مرغ رشد سه برابری داشته است.
هزینه‌های سرسام‌آور تولید مرغ
معصومی یکی از فعالان حوزه تولید مرغ استان درباره تغییر هزینه‌های تولید مرغ می‌گوید: قیمت گازوئیل سال گذشته 300 تومان بوده امسال به نرخ 38 هزار تومان دولتی و 90 هزار تومان آزاد رسیده است. مرغدار اگر امروز بخواهد یک سخت‌افزار جایگزینی سوخت از گاز به گازوئیل را در یک مرغداری کوچک 20 هزار رأسی ایجاد کند باید حداقل 500 میلیون تومان هزینه کند. اگر بخواهد یک موتوربرق خرید کند باید حداقل 500 میلیون تومان هزینه کند و عجیب‌تر این که به ما می‌گویند باید برای همین موتوربرق‌ها کنتور بگذارید که بر اساس آن سوخت به شما بدهیم و هزینه همین کنتور حداقل 200 میلیون تومان است. اگر این کار را انجام دهیم سوخت را لیتری 38 هزار تومان به ما می‌دهند اگر انجام ندهیم باید گازوئیل را لیتری 90 هزار تومان خریداری کنیم. این مرغدار مدعی است که قیمت نهاده از سال گذشته تا امروز 4 تا 5 برابر شده است و به رغم این که ادعا می‌شود ارز مرکز مبادله داده می‌شود اما اگر بخواهیم به نرخ جهانی حساب کنیم قیمت تمام‌شده نهاده برای مرغدار با دلار 210 هزار تومان حساب می‌شود.
به‌جای کنترل بازار، مرغ منجمد توزیع شود
دبیر انجمن زنجیره مرغداری‌های مرغ گوشتی استان معتقد است کنترل قیمت بازار مرغ باید بر عرضه و تقاضا متمرکز شود. یعقوب زاده در گفت وگو با خراسان می‌گوید: امروز قیمت تمام‌شده هر کیلو مرغ بیش از 240 هزار تومان است و قیمت مرغ باید حدود 380 هزار تومان به دست مصرف‌کننده برسد. بنابراین این که مردم از قیمت رضایت ندارند دلیلش این نیست که مرغدار گران می‌فروشد، بلکه قیمت تمام‌شده برای مرغدار همین مقدار است.
یعقوب زاده که سال‌ها متولی امور مرغ و طیور جهاد کشاورزی استان بود معتقد است که نهاد تنظیم‌گر پشتیبانی امور دام است و باید در چنین مواقعی که تقاضا بالا می‌رود توزیع گوشت منجمد را در سطح گسترده انجام دهد تا قیمت مرغ عقب‌نشینی کند.
مصرف بهینه انرژی واجب است اما...
درنهایت باید اذعان کرد قیمت امروز مرغ شاید در مقایسه قیمت دیگر محصولات چندان گران نیست زیرا هزینه‌های تولید به‌صورت عمومی چند برابر شده است و همزمان با آن توان خرید مردم رشد نداشته است به همین دلیل است که امروز نه مرغدار رضایت دارد و نه مصرف‌کننده زیرا قیمت تمام‌شده تولید برای مرغدار صرفه ندارد و قیمت نهایی هم از توان خرید مردم خارج است. اگرچه برخی سیاست‌ها مانند جلوگیری از هدررفت انرژی و مصرف بهینه و مبارزه با قاچاق سوخت امری واجب در شرایط کنونی کشور است اما اجرای بسیاری از سیاست‌ها بدون ایجاد زیرساخت سخت‌افزاری و نرم‌افزاری اثرات مخرب‌تری بر زندگی مردم و تولیدکنندگان گذاشته و خواهد گذاشت.
این تمام ماجرا نیست و امروز صنعت مرغ متولی مشخصی ندارد، اتحادیه‌ها جایگاه واقعی ندارند، زنجیره‌ها اجازه بازیگردانی ندارند و کشتارگاه‌ها هم ساز خود را می‌زنند. شاید بتوان با یک سازوکار مشخص زنجیره تولید تا مصرف را به هم متصل کرد و اهرم نظارتی را بر قیمت ورود مرغ به کشتارگاه‌ها بارگذاری کرد، اگر نظارت شود که قیمت مرغ تحویلی درب کشتارگاه چقدر است می‌توان قیمت خروجی آن بر سفره مردم را تنظیم کرد.
ازیک‌طرف مرغداران معتقد هستند که قیمت تمام‌شده مرغ در ایران و استان با هیچ جای دنیا قابل‌مقایسه نیست و قیمت مرغ در ایران ارزان‌ترین در همه دنیاست ولی مصرف‌کننده به‌حق می‌گوید قیمت مرغ در یک سال گذشته سه برابر شده است و این افزایش غیرمنطقی است دلیلش هم مشخص است؛ دولت ارز 28500 تومانی تأمین نهاده را از تولید حذف کرده است و هزینه‌های تولید نیز رشد قابل‌توجهی داشته است مثلاً قیمت گازوئیل برای مرغداران از لیتری 3 هزار تومان به لیتری 60 هزار تومان رسیده است، قیمت گاز و برق نیز در یک سال گذشته جهش داشته است و درنهایت قیمت تمام‌شده تولید مرغ رشد سه برابری داشته است.
هزینه‌های سرسام‌آور تولید مرغ
معصومی یکی از فعالان حوزه تولید مرغ استان درباره تغییر هزینه‌های تولید مرغ می‌گوید: قیمت گازوئیل سال گذشته 300 تومان بوده امسال به نرخ 38 هزار تومان دولتی و 90 هزار تومان آزاد رسیده است. مرغدار اگر امروز بخواهد یک سخت‌افزار جایگزینی سوخت از گاز به گازوئیل را در یک مرغداری کوچک 20 هزار رأسی ایجاد کند باید حداقل 500 میلیون تومان هزینه کند. اگر بخواهد یک موتوربرق خرید کند باید حداقل 500 میلیون تومان هزینه کند و عجیب‌تر این که به ما می‌گویند باید برای همین موتوربرق‌ها کنتور بگذارید که بر اساس آن سوخت به شما بدهیم و هزینه همین کنتور حداقل 200 میلیون تومان است. اگر این کار را انجام دهیم سوخت را لیتری 38 هزار تومان به ما می‌دهند اگر انجام ندهیم باید گازوئیل را لیتری 90 هزار تومان خریداری کنیم. این مرغدار مدعی است که قیمت نهاده از سال گذشته تا امروز 4 تا 5 برابر شده است و به رغم این که ادعا می‌شود ارز مرکز مبادله داده می‌شود اما اگر بخواهیم به نرخ جهانی حساب کنیم قیمت تمام‌شده نهاده برای مرغدار با دلار 210 هزار تومان حساب می‌شود.
به‌جای کنترل بازار، مرغ منجمد توزیع شود
دبیر انجمن زنجیره مرغداری‌های مرغ گوشتی استان معتقد است کنترل قیمت بازار مرغ باید بر عرضه و تقاضا متمرکز شود. یعقوب زاده در گفت وگو با خراسان می‌گوید: امروز قیمت تمام‌شده هر کیلو مرغ بیش از 240 هزار تومان است و قیمت مرغ باید حدود 380 هزار تومان به دست مصرف‌کننده برسد. بنابراین این که مردم از قیمت رضایت ندارند دلیلش این نیست که مرغدار گران می‌فروشد، بلکه قیمت تمام‌شده برای مرغدار همین مقدار است.
یعقوب زاده که سال‌ها متولی امور مرغ و طیور جهاد کشاورزی استان بود معتقد است که نهاد تنظیم‌گر پشتیبانی امور دام است و باید در چنین مواقعی که تقاضا بالا می‌رود توزیع گوشت منجمد را در سطح گسترده انجام دهد تا قیمت مرغ عقب‌نشینی کند.
مصرف بهینه انرژی واجب است اما...
درنهایت باید اذعان کرد قیمت امروز مرغ شاید در مقایسه قیمت دیگر محصولات چندان گران نیست زیرا هزینه‌های تولید به‌صورت عمومی چند برابر شده است و همزمان با آن توان خرید مردم رشد نداشته است به همین دلیل است که امروز نه مرغدار رضایت دارد و نه مصرف‌کننده زیرا قیمت تمام‌شده تولید برای مرغدار صرفه ندارد و قیمت نهایی هم از توان خرید مردم خارج است. اگرچه برخی سیاست‌ها مانند جلوگیری از هدررفت انرژی و مصرف بهینه و مبارزه با قاچاق سوخت امری واجب در شرایط کنونی کشور است اما اجرای بسیاری از سیاست‌ها بدون ایجاد زیرساخت سخت‌افزاری و نرم‌افزاری اثرات مخرب‌تری بر زندگی مردم و تولیدکنندگان گذاشته و خواهد گذاشت.
این تمام ماجرا نیست و امروز صنعت مرغ متولی مشخصی ندارد، اتحادیه‌ها جایگاه واقعی ندارند، زنجیره‌ها اجازه بازیگردانی ندارند و کشتارگاه‌ها هم ساز خود را می‌زنند. شاید بتوان با یک سازوکار مشخص زنجیره تولید تا مصرف را به هم متصل کرد و اهرم نظارتی را بر قیمت ورود مرغ به کشتارگاه‌ها بارگذاری کرد، اگر نظارت شود که قیمت مرغ تحویلی درب کشتارگاه چقدر است می‌توان قیمت خروجی آن بر سفره مردم را تنظیم کرد.