نقطه آغاز خیانت
ازگفتوگوهای ساده و درددلهای دوستانه تا پنهانکاری و وابستگی عاطفی؛نگاهی به زمینههایی که میتوانند مرزهای تعهد زناشویی را جابهجا کنندنویسنده: دکترحسین شرافتی | روانشناس و مدرس دانشگاه
مترجم:
تصورکنید زن و شوهری را که سالهاست کناریکدیگرزندگی میکنند، گفت وگوهایشان بیشتردرباره فرزندان، هزینههای زندگی ومسئولیتهای روزمره است. یکی ازآنها درمحیط کاربا فردی آشنا میشود که با دقت به حرفهایش گوش میدهد، ازاو تعریف میکند، نگرانیهایش را میفهمد و برای احساساتش وقت میگذارد. ابتدا همهچیزعادی است؛ چند پیام، یک گفت وگوی دوستانه وگاهی درددل. اما بهتدریج، فردمتوجه میشودکه برای گفتن اتفاقات روزانه وحتی بیان احساساتش، بیشتراز همسرش به آن شخص فکرمیکند. شاید هنوزهیچ اتفاق جسمانی رخ نداده باشد، اما مرزهای صمیمیت درحال تغییرند.خیانت همیشه با یک رابطه پنهانی یا تماس جسمانی آغازنمیشود؛گاهی با جابهجایی تدریجی جایگاه عاطفی افراد درزندگی یکدیگرشروع میشود.درادامه به دلایل و زمینههای خیانت میپردازم:
1غفلت از نیازهای عاطفی
یکی از زمینههای آسیبپذیری زندگی مشترک، فاصله عاطفی میان زوجین است. وقتی نیازبه شنیدهشدن، محبت،تأیید وصمیمیت نادیده گرفته میشود، احتمال دارد فرد برای پاسخ گرفتن به این نیازها به بیرون ازرابطه نگاه کند. پژوهشهای بینالمللی نشان دادهاندکه رضایت کمترازرابطه زناشویی وضعف پیوند عاطفی با احتمال بیشترخیانت ارتباط دارند. البته نارضایتی بهتنهایی علت قطعی خیانت نیست.
2 صمیمیتی که از مرزدوستی عبور میکند
همه ارتباطات اجتماعی خطرناک نیستند و داشتن دوست یا همکارامری طبیعی است. مسئله زمانی آغاز میشود که یک فرد بیرونی به محرم اصلی رازها، نگرانیها و مسائل خصوصی زندگی مشترک تبدیل شود. وقتی فرد برای دریافت آرامش، همدلی وتأیید عاطفی، بهطورمداوم به شخص دیگری مراجعه میکند، ممکن است وابستگی عاطفی شکل بگیرد.درواقع، پیش ازآنکه رابطهای جسمانی شکل بگیرد، بخشی ازسرمایه عاطفی رابطه زناشویی به بیرون منتقل شده است.
3 عادیسازی پنهانکاری
حذف پیامها، مخفی کردن تماسها، تغییرنام مخاطب یا توجیه ارتباط با عباراتی مانند «چیزی نیست» و «فقط یک دوست است»، نشانههایی هستند که باید جدی گرفته شوند. پنهانکاری فقط مخفی کردن یک اتفاق نیست و میتواند نشاندهنده آگاهی فرد ازعبورارتباطش ازمرزهای پذیرفتهشده زندگی مشترک باشد. پرسش مهم این است: اگر این ارتباط کاملاً بیمسئله است، چرا باید ازشریک زندگی پنهان بماند؟
4 اشتباه گرفتن هیجان با عشق
رابطه تازه معمولاً با تازگی، توجه و تحسین همراه است، درحالیکه زندگی مشترک با مسئولیتها، تکرارها و دشواری های روزمره روبهروست. مقایسه هیجان یک آشنایی تازه با واقعیت یک زندگی مشترک، مقایسهای ناعادلانه است. فرد ممکن است جذابیت تازگی را با عمیق بودن عشق اشتباه بگیرد. مطالعات روانشناختی هم نشان دادهاند که ویژگیهای شخصیتی، نارضایتی جنسی و تعارضهای تکرارشونده میتوانند با آسیبپذیری بیشتردربرابرخیانت ارتباط داشته باشند.
5 فرصتهای ارتباطی و مرزهای مبهم درفضای مجازی
شبکههای اجتماعی امکان ارتباط مداوم و خصوصی را فراهم کردهاند. پیامهای شبانه، گفتوگوهای پنهانی و وابستگی به تأیید یک مخاطب مجازی، میتوانند زمینه شکلگیری رابطهای خارج ازتعهد زناشویی را فراهم کنند.پژوهش ها نشان میدهندکه فرصتهای بیشتر برای ارتباط خارج از ازدواج،درکنار رضایت کمتر از رابطه، با احتمال بالاترخیانت جنسی همراه است. بنابراین، مسئله فقط حضورفناوری نیست، بلکه چگونگی استفاده ازآن و مرزهایی است که افراد برای روابط خود تعیین میکنند. عوامل روانشناختی، خانوادگی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، فردی و رسانهای درکنارعوامل رابطهای،درشکلگیری آن نقش دارند.
ترمیم رابطه به جای کنترل و نظارت
وجود مشکلات زناشویی، خیانت را توجیه نمیکند.هرفرد دربرابرانتخابها و رفتارهای خود مسئول است. نارضایتی، تنهایی وکمبود محبت میتوانند موضوع گفت وگو، اصلاح رابطه و درمان باشند، نه مجوزی برای نقض تعهد.پیشگیری ازخیانت، بیش ازآنکه به کنترل تلفن همراه و نظارت بریکدیگر وابسته باشد، به مراقبت روزانه ازکیفیت رابطه نیازدارد؛ به شنیدن،
گفت وگوی صادقانه، توجه به نیازهای عاطفی و تعیین مرزهای روشن درروابط بیرونی.
1غفلت از نیازهای عاطفی
یکی از زمینههای آسیبپذیری زندگی مشترک، فاصله عاطفی میان زوجین است. وقتی نیازبه شنیدهشدن، محبت،تأیید وصمیمیت نادیده گرفته میشود، احتمال دارد فرد برای پاسخ گرفتن به این نیازها به بیرون ازرابطه نگاه کند. پژوهشهای بینالمللی نشان دادهاندکه رضایت کمترازرابطه زناشویی وضعف پیوند عاطفی با احتمال بیشترخیانت ارتباط دارند. البته نارضایتی بهتنهایی علت قطعی خیانت نیست.
2 صمیمیتی که از مرزدوستی عبور میکند
همه ارتباطات اجتماعی خطرناک نیستند و داشتن دوست یا همکارامری طبیعی است. مسئله زمانی آغاز میشود که یک فرد بیرونی به محرم اصلی رازها، نگرانیها و مسائل خصوصی زندگی مشترک تبدیل شود. وقتی فرد برای دریافت آرامش، همدلی وتأیید عاطفی، بهطورمداوم به شخص دیگری مراجعه میکند، ممکن است وابستگی عاطفی شکل بگیرد.درواقع، پیش ازآنکه رابطهای جسمانی شکل بگیرد، بخشی ازسرمایه عاطفی رابطه زناشویی به بیرون منتقل شده است.
3 عادیسازی پنهانکاری
حذف پیامها، مخفی کردن تماسها، تغییرنام مخاطب یا توجیه ارتباط با عباراتی مانند «چیزی نیست» و «فقط یک دوست است»، نشانههایی هستند که باید جدی گرفته شوند. پنهانکاری فقط مخفی کردن یک اتفاق نیست و میتواند نشاندهنده آگاهی فرد ازعبورارتباطش ازمرزهای پذیرفتهشده زندگی مشترک باشد. پرسش مهم این است: اگر این ارتباط کاملاً بیمسئله است، چرا باید ازشریک زندگی پنهان بماند؟
4 اشتباه گرفتن هیجان با عشق
رابطه تازه معمولاً با تازگی، توجه و تحسین همراه است، درحالیکه زندگی مشترک با مسئولیتها، تکرارها و دشواری های روزمره روبهروست. مقایسه هیجان یک آشنایی تازه با واقعیت یک زندگی مشترک، مقایسهای ناعادلانه است. فرد ممکن است جذابیت تازگی را با عمیق بودن عشق اشتباه بگیرد. مطالعات روانشناختی هم نشان دادهاند که ویژگیهای شخصیتی، نارضایتی جنسی و تعارضهای تکرارشونده میتوانند با آسیبپذیری بیشتردربرابرخیانت ارتباط داشته باشند.
5 فرصتهای ارتباطی و مرزهای مبهم درفضای مجازی
شبکههای اجتماعی امکان ارتباط مداوم و خصوصی را فراهم کردهاند. پیامهای شبانه، گفتوگوهای پنهانی و وابستگی به تأیید یک مخاطب مجازی، میتوانند زمینه شکلگیری رابطهای خارج ازتعهد زناشویی را فراهم کنند.پژوهش ها نشان میدهندکه فرصتهای بیشتر برای ارتباط خارج از ازدواج،درکنار رضایت کمتر از رابطه، با احتمال بالاترخیانت جنسی همراه است. بنابراین، مسئله فقط حضورفناوری نیست، بلکه چگونگی استفاده ازآن و مرزهایی است که افراد برای روابط خود تعیین میکنند. عوامل روانشناختی، خانوادگی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، فردی و رسانهای درکنارعوامل رابطهای،درشکلگیری آن نقش دارند.
ترمیم رابطه به جای کنترل و نظارت
وجود مشکلات زناشویی، خیانت را توجیه نمیکند.هرفرد دربرابرانتخابها و رفتارهای خود مسئول است. نارضایتی، تنهایی وکمبود محبت میتوانند موضوع گفت وگو، اصلاح رابطه و درمان باشند، نه مجوزی برای نقض تعهد.پیشگیری ازخیانت، بیش ازآنکه به کنترل تلفن همراه و نظارت بریکدیگر وابسته باشد، به مراقبت روزانه ازکیفیت رابطه نیازدارد؛ به شنیدن،
گفت وگوی صادقانه، توجه به نیازهای عاطفی و تعیین مرزهای روشن درروابط بیرونی.
10 صفحه اول
پربازدیدترین اخبار
اخبار برگزیده


