​​​​​​​
جای دوری نرویم، به خودمان نگاه کنیم زمانی که از دانشگاه فارغ التحصیل شدیم، چه هنر و مهارتی داشتیم جز مجموعه ای از دانش های نظری آن هم به شکلی نیم بند. جای تاسف دارد که طبق اعلام سازمان فنی و حرفه‌ای، ایران در شاخص میانگین سال‌های تحصیلی رتبه ۶۱ از ۱۴۰ کشور را دارد، اما در شاخص مهارت فارغ‌التحصیلان، رتبه ۱۳۶ را کسب کرده که نشان‌دهنده ضعف جدی در کسب مهارت است.
70 درصد نیروی کار، مهارت ندارند
آن چه در سال های متمادی در نظام آموزشی کشور، آن را فراوان می شنویم، ضعف جدی در آموزش مهارت است؛ وضعیتی که موجب شده حدود ۷۰ درصد نیروی کار کشور برای ورود مؤثر به بازار کار یا ارتقای شغلی، نیازمند آموزش‌های تازه باشند. فاطمه منصوری، معاون پژوهش، برنامه‌ریزی و سنجش مهارت سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور در این زمینه گفته است: «فقر مهارتی» و «کمبود نیروی کار ماهر» از مهم‌ترین مشکلات پیش‌روی بنگاه‌های اقتصادی کشور است.
از هر 10 نفر، 6 نفر نیازمند مهارت آموزی
بر اساس گزارش سازمان فنی و حرفه‌ای، از هر  ۱۰ نفر نیروی کار، ۶ نفر نیاز به ارتقای مهارت دارند. همچنین تا سال ۲۰۳۰ حدود ۴۰ درصد از مهارت‌های فعلی منسوخ و ۴۴ درصد مهارت‌ها دستخوش تغییر می شود.  
40 درصد جویندگان کار، هیچ مهارتی ندارند
وقتی به هزارتوی آمارهای مرتبط با وضعیت «مهارت» در کشور فرو می رویم، شرایط را نگران کننده می بینیم. سازمان فنی و حرفه ای کشور می گوید: حدود 40درصد از دانش‌آموختگان به دلیل نداشتن مهارت‌های مورد نیاز صنعت، قادر به یافتن شغل مناسب نیستند.
غلامحسین محمدی،‌رئیس سازمان فنی و حرفه‌ای با بیان این که بیش از 30درصد آموزش‌ها در کل زیست‌بوم آموزشی (رسمی و غیررسمی) بر اساس اولویت‌های بازار تدوین نشده‌اند، نتیجه‌گیری کرد که این سامانه‌ عرضه و تقاضا «خوب کار نمی‌کند» و نیازمند رفع نقیصه در سطح سیاست‌گذاری و اجراست.
بازار کار فلج می شود؟
غصه فقر مهارتی نیروی کار در کشور اکنون در وضعیتی است که برخی مدعی اند بازار کار را به بلای «چه کنم چه کنم» انداخته است. غلامحسین محمدی، معاون وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی و رئیس سازمان آموزش فنی‌وحرفه‌ای کشور می گوید: «فقر مهارتی به یک بحران عمیق تبدیل شده که فراتر از مشکلات اقتصادی، بازار کار را فلج کرده است.»
یک آمار تکان دهنده
طبق آمار و تحلیل معاون وزیر کار، تنها ۴۵ درصد آموزش‌های مهارتی با نیازهای بازار کار، همخوانی دارند. کارایی آموزش‌های مهارتی، فقط ۴۲ درصد است، یعنی کمتر از نیمی از آموزش‌ها به اشتغال منجر می‌شود. این آمارها نشان‌دهنده شکاف عمیق بین نظام آموزشی و نیازهای بازار کار است.
آموزش های تئوری بی فایده!
طبیعی است که مهم ترین سویه و پیکان این آسیب، متوجه نظام آموزشی معیوب و منسوخ شده است. محمدی در این زمینه می گوید: بسیاری از مردم، سال‌ها آموزش‌های غیرکاربردی دیده‌اند که هیچ فایده‌ای برای زندگی و کار آن‌ها ندارد. آموزش‌های تئوری، بدون ارتباط با صنعت و بازار کار، منجر به انباشت دانش بدون مهارت شده است. در مقابل، مدل‌های موفق جهانی مانند: آموزش دوگانه (ترکیب کلاس و تجربه عملی) می‌توانند این شکاف را پر کنند.
به پنجه کارآمد هم نیازمندیم
جالب است بدانیم که ضرورت توسعه «مهارت» در حوزه آموزش، همواره از تاکیدات رهبر انقلاب و اسناد فرادستی کشور بوده است. رهبر انقلاب، در سال 1389 این طور گفته اند: « توسعه‏ مهارت ها بر عهده دولت است. این هنرستان های فنی و صنعتی، این دانشگاه‏های علمی- کاربردی، این فنی- حرفه ‏ای‏ها، آموزشکده‏های فنی- حرفه‏ای، باید توسعه پیدا کند. ما به علم احتیاج داریم، اما به پنجه‏ کارآمد هم احتیاج داریم.»
مطالبه مهارتی برنامه هفتم
در برنامه هفتم توسعه، آموزش ۵۰۰ هزار نیروی کار ماهر در حوزه اقتصاد دیجیتال و رساندن سهم آموزش‌های فنی و حرفه‌ای در آموزش و پرورش به ۵۰ درصد پیش بینی شده است که بر این اساس لازم است برنامه‌ریزی دستگاه‌ها جهت تحقق این هدف و تقسیم کار مشخص میان آن ها صورت گیرد.