رامین ستاره‌‌ای با خودویرانگری بالا  

از حذف در آستانه بازی مرگ و زندگی استقلال تا تکرار یک الگوی قدیمی، وقتی کیفیت فنی بالا در برابر ایگوی کنترل‌نشده شکست می‌خورد

نویسنده: صابر

مترجم:

سفر نکردن رامین رضاییان و ابوالفضل جلالی به بحرین، آن هم پیش از حساس‌ترین بازی استقلال در سطح دوم لیگ قهرمانان آسیا مقابل المحرق، یکی از خبرهای شوکه‌کننده این هفته فوتبال ایران بود. مسابقه‌ای که برای استقلال جنبه مرگ و زندگی دارد؛ باخت یا حتی مساوی در آن، به معنای وداع زودهنگام آبی‌ها با آسیا خواهد بود. درست در چنین شرایطی، زمانی که استقلال مهران احمدی و علیرضا کوشکی را هم به دلیل مصدومیت در اختیار ندارد، خط خوردن نام رضاییان از فهرست سفر معنایی فراتر از یک تصمیم فنی ساده پیدا می‌کند. واکنش‌ها هم دوگانه بود؛ گروهی این اتفاق را صرفاً بیرون ماندن از ترکیب اصلی دانستند و گروهی دیگر، آن را نشانه‌ای از اخراج یا لااقل قطع امید کامل کادر فنی تلقی کردند. تجربه هم نشان می‌دهد وقتی بازیکنی کلاً به سفر تیم نمی‌رود، پای نوعی تنبیه یا تقابل جدی در میان است. 
​​​​​​​
حضور اول در پرسپولیس
رامین رضاییان محصول نسلی از فوتبالیست‌هاست که خیلی زود فهمیدند دیده شدن چه قدرتی دارد. او در راه‌آهن تهران به فوتبال ایران معرفی شد؛ تیمی که آن روزها سکوی پرتاب استعدادهای جسور و متفاوت بود. رضاییان از همان ابتدا مدافعی کلاسیک نبود. میل دائمی به نفوذ، شوت‌زنی، حضور در کانون توجه و اعتمادبه‌نفسی که گاه مرز جسارت و خودمحوری را رد می‌کرد، بخشی از هویت فوتبالی او شد. انتقال به پرسپولیس برانکو ایوانکوویچ، نقطه عطف مسیرش بود. رامین در لیگ پانزدهم یکی از بهترین مدافعان کناری ایران شد؛ گل‌زن، تأثیرگذار و محبوب سکوها. اما درست زمانی که همه‌چیز ایده‌آل به نظر می‌رسید، نخستین چالش جدی در رابطه او با مربی نمایان شد. برانکو، با وجود نیاز پرسپولیس به قهرمانی پس از سال‌ها ناکامی، نام رضاییان را که تازه از ترانسفری ناکام از ترکیه برگشته بود، کنار گذاشت. تصمیمی که در اوج آمادگی فنی این بازیکن گرفته شد و بعدها مشخص شد مسئله، اصلاً فنی نبوده است. برخورد برانکو در پایان فصل که اجازه حضور در جشن قهرمانی به‌‌عنوان بازیکن را به رامین نداد، گویای دید وسیع و جالبی بود که پروفسور به این بازیکن داشت.
بعد از پرسپولیس؛ از اروپا تا پیش‌درآمد استقلال
پس از جدایی از پرسپولیس، رامین رضاییان مسیری پرنوسان را طی کرد. حضور ناموفق در سوئد، رفتن به لیگ قطر و تغییر چند تیم و در نهایت بازگشت دوباره به پرسپولیس در دوره یحیی گل‌محمدی که آن‌‌هم دوام نیاورد؛ هرچند که رامین بازهم بین هواداران محبوب بود. رامین سپس راهی سپاهان شد؛ تیمی که در آن از نظر آماری یکی از بهترین دوره‌های فردی‌اش را ثبت کرد. گل زد، پاس گل داد و در فاز هجومی یکی از موثرترین مدافعان لیگ بود و همین عملکرد مدام با مدافع راست قرمزها یعنی دانیال اسماعیلی‌‌فر مقایسه می‌‌شد. با این حال، سپاهان با وجود باقی ماندن از زمان قراردادش، او را آزاد کرد؛ تصمیمی که باز هم این سوال قدیمی را زنده کرد: چرا بازیکنی با این کیفیت فنی، هیچ‌جا ماندگار نمی‌شود؟
محبوبیت انفجاری در استقلال بحران زده
ورود رامین رضاییان به استقلال، از همان ابتدا با تناقض همراه بود. بازیکنی که سال‌ها آشکارا گفته بود «هیچ‌وقت به استقلال نمی‌رود»، ناگهان پیراهن آبی را به تن کرد. همین چرخش، او را ناچار به جبران کرد؛ جبرانی که در قالب رفتارهای نمایشی برای خوشایند سکوها بروز یافت: مصاحبه‌‌های احساسی، صحبت‌های احساسی، ژست‌های هوادارپسند و تلاش برای تبدیل‌شدن به رهبر نمادین تیم. این رفتارها، در مقطعی جواب داد. استقلال در یکی از ضعیف‌ترین دوره‌های تاریخی‌اش بود؛ تیمی که زیر نظر جواد نکونام، موسیمانه و سپس بژویچ نه هویت فنی روشنی داشت و نه ثبات مدیریتی. در چنین فضایی، رضاییان با تجربه و کاریزمایش به سرعت محبوب و حتی به یکی از چهره‌های اصلی تیم تبدیل شد. روزهای اول ساپینتو هم اوضاع بروفق مراد رامین بود؛ او کاپیتان دوم تیم شد، مدام از سجایای ساپینتو می‌‌گفت تا با اولین نیمکت‌‌نشینی‌‌ها جرقه‌‌های اختلاف زده شد.  
ویژگی‌های شخصیتی رامین رضاییان
رامین رضاییان نمونه کلاسیک فوتبالیستی است که «اعتمادبه‌نفس بالا» را با «مرکزیت مطلق خود» اشتباه گرفته است. چنین بازیکنانی معمولاً دارای ایگوی برجسته، نیاز شدید به تأیید بیرونی و حساسیت بالا نسبت به جایگاه خود در تیم هستند. رضاییان دوست دارد دیده شود، شنیده شود و در کانون روایت باشد؛ چه داخل زمین و چه بیرون از آن. مشکل دقیقاً از جایی شروع می‌شود که فوتبال حرفه‌ای، به‌ویژه در تیم‌های بزرگ، به بازیکن یادآوری می‌کند ستاره بودن بدون انضباط، ارزشی ندارد. رامین در طول دوران حرفه‌ای‌اش بارها نشان داده هنگام تعارض میان «خودِ فردی» و «نقش تیمی»، ناخودآگاه اولی را انتخاب می‌کند. این انتخاب، در کوتاه‌مدت ممکن است محبوبیت بیاورد، اما در بلندمدت تقریباً همیشه به حذف منجر می‌شود. 
10 صفحه اول