4 ماه بی‌خبری از نبض بانکی استان‌ها!

نویسنده: مسعود حمیدی روزنامه نگار

مترجم:



بانک مرکزی به‌عنوان نهاد ناظر و سیاست‌گذار پولی کشور، یکی از مهم‌ترین منابع اطلاعاتی برای ارزیابی وضعیت شبکه بانکی و رصد جریان منابع و مصارف بانک‌هاست؛ نهادی که انتشار منظم گزارش‌های عملکردی آن می‌تواند مبنای تصمیم‌گیری مدیران ملی و استانی در حوزه تأمین مالی، تخصیص اعتبارات و هدایت منابع بانکی باشد. با این حال، بررسی گزارش‌های منتشرشده بانک مرکزی نشان می‌دهد آخرین گزارش ماهانه از عملکرد شبکه بانکی به تفکیک استان‌ها مربوط به خردادماه است و در چهار ماه گذشته، گزارش جدیدی در این زمینه منتشر نشده است؛ وقفه‌ای که صرفاً یک تأخیر آماری نیست و می‌تواند پیامدهای مستقیمی بر کیفیت تصمیم‌گیری در استان‌ها داشته باشد.
اهمیت این گزارش‌ها زمانی روشن‌تر می‌شود که بدانیم استانداران و مدیران اقتصادی استان‌ها برای برنامه‌ریزی، اولویت‌بندی پروژه‌ها و پیگیری تأمین مالی طرح‌های توسعه‌ای، به اطلاعات دقیق و به‌روز از وضعیت شبکه بانکی نیاز دارند. این آمارها مشخص می‌کند هر استان چه میزان منابع در اختیار شبکه بانکی دارد، سهم بانک‌های فعال در جذب سپرده‌ها و تجهیز منابع چقدر است، چه میزان از این منابع در قالب تسهیلات به اقتصاد استان تزریق شده و نسبت منابع به مصارف بانکی در چه وضعیتی قرار دارد.
در واقع، بدون دسترسی به این اطلاعات، مدیران استانی نمی‌توانند تصویر روشنی از ظرفیت واقعی شبکه بانکی برای مشارکت در تأمین مالی پروژه‌ها داشته باشند. تصمیم‌گیری درباره نحوه هماهنگی بانک‌ها، پیگیری تأمین اعتبار طرح‌های عمرانی و تولیدی، ارزیابی توان تسهیلات‌دهی بانک‌ها و حتی مدیریت پرداخت تسهیلات تکلیفی، همگی به اطلاعاتی وابسته است که باید به‌صورت مستمر و منظم در اختیار دستگاه‌های اجرایی قرار گیرد.
این خلأ اطلاعاتی به‌ویژه در شرایطی که استان‌ها با محدودیت منابع مالی، انباشت طرح‌های نیمه‌تمام و مطالبات متعدد بخش تولید برای دریافت تسهیلات مواجه‌اند، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. وقتی آخرین تصویر رسمی از عملکرد بانکی استان‌ها چهار ماه عقب‌تر باشد، چگونه می‌توان درباره ظرفیت امروز بانک‌ها تصمیم گرفت یا از آن‌ها برای تأمین مالی پروژه‌های جدید تعهد گرفت؟
هرچند انتشار آمار به‌تنهایی مشکلات تأمین مالی را برطرف نمی‌کند، اما نبود آن، امکان نظارت، مقایسه و مطالبه‌گری مؤثر را نیز کاهش می‌دهد. استانداران برای هماهنگی شبکه بانکی و بانک‌ها برای ارزیابی جایگاه خود در اقتصاد استان، به داده‌های معتبر و به‌روز نیاز دارند.
بانک مرکزی باید توضیح دهد علت توقف انتشار گزارش‌های ماهانه چیست و چه زمانی روند انتشار منظم آن‌ها از سر گرفته خواهد شد. شفافیت آماری، بخشی از مسئولیت نظارتی این نهاد است و نمی‌توان از مدیران استانی انتظار تصمیم‌گیری دقیق داشت، در حالی که ابزار اصلی شناخت ظرفیت‌های بانکی استان در اختیارشان قرار نمی‌گیرد. 
10 صفحه اول