سالروز ولادت حضرت زینب کبری(س)، نماد جاودانه صبوری و مرهم‌نهادن بر زخم‌های تن و جان، در تقویم ما با نام «پرستار» پیوند خورده است؛ نامی که ایثار، بیداری‌های ممتد در راهروهای سرد بیمارستان و تبسمی صبورانه بر بالین رنجوران را تداعی می‌کند. پرستاری تنها یک شغل بالینی نیست؛ نبض آرامش در تلاطم بخش‌های مراقبت ویژه است. اما پشت این تصویر فداکارانه، واقعیتی فرساینده نهفته است؛ واقعیتی که نشان می‌دهد سیستم سلامت، گاه فداکاری این قشر را به ابزاری برای جبران کاستی‌های ساختاری بدل کرده است.
​​​​​​​
   نگاه راهبردی؛ مطالبه صریح ارتقای کرامت
در تقارن این روز، در پیام روز گذشته رهبر انقلاب به‌مناسبت روز پرستار، ابعاد تازه‌ای از ضرورت حمایت از این جامعه صنفی مورد تاکید قرار گرفت. ایشان در پیام خود با تأکید بر این‎که توجه به پرستاران، تقویت جامعۀ پرستاری، حفظ و ارتقای دانش، مهارت، توان، نشاط، انگیزه، و کرامت پرستاران خصوصاً آن‎ها که خود را وقف تلاش در نهادهای غیرخصوصی کرده‌اند، تأثیر مهمّی بر سلامت و امنیّت جسمی و روحی جامعه دارد، تصریح کردند: «مسئولان عرصۀ سلامت در امتداد رفتارهای متعهّدانۀ خود، این امور مهم را دارای اولویّت بدانند.» این نگاه راهبردی، نقشه راه روشنی است که نشان می‌دهد بی‌توجهی به مطالبات پرستاران، مستقیماً امنیت روحی و سلامت جامعه را نشانه می‌رود.

  بحران ساختاری؛ یک‌سوم میانگین منطقه
آمارهای رسمی به روایت معاون پرستاری وزارت بهداشت، از واقعیتی خطرناک پرده برمی دارد؛ واقعیتی که مسئله پرستار را به طور مستقیم به حیات بیماران گره می زند. عباس عبادی، معاون پرستاری وزارت بهداشت 23 مهر گفت: «بررسی‌ها نشان می‌دهد که به ازای هر ۱۰ درصد کمبود نیرو میزان مرگ یا کاهش مراقبت از بیماران در مراکز درمانی ۲۰ درصد افزایش پیدا می‌کند.»بر این غصه، توضیحات عالی‌ترین مقام صنفی پرستاری را هم باید افزود؛ احمد نجاتیان، رئیس سازمان نظام پرستاری، با هشدار درباره کمبود شدید نیرو تأکید کرده که ایران به ازای هر بیمار، تنها حدود یک‌سوم میانگین منطقه پرستار دارد و بر اساس استانداردهای ملی نیز کشور با کمبود حدود ۵۰ درصدی روبه‌روست.

نگهداشت نیرو؛ چالش سخت تر از کمبود 
به گفته او چالش بزرگ‌تر، «نگهداشت نیرو» است؛ جایی که نیروهای تازه‌استخدام پس از یک سال فعالیت، به دلیل عدم تناسب دستمزد با حجم طاقت‌فرسای کار، ترجیح می‌دهند سیستم را ترک کنند. پیامد بلافصل این کمبود، تحمیل میانگین ۸۰ ساعت اضافه‌کاری ماهانه بر دوش پرستاران است؛ باری سنگین که سلامت جسمی و روانی کادر درمان را فرسوده است.

از اضافه‌کاری های اجباری تا تبعیض سیستماتیک
ما روز گذشته، به سراغ تعدادی از پرستاران رفتیم و حرف دل آن ها را شنیدیم. حرف های این پرستاران فعال در خط مقدم درمان، پرده از گلایه‌هایی عمیق برمی‌دارد. آنچه آنان تجربه می‌کنند، احساس رهاشدگی و تبعیض است. پرستاران از «اضافه‌کاری اجباری» با نرخ‌های نازل گلایه دارند؛ رقمی که آن را کم توجهی آشکار به شأن تخصصی خود می‌دانند. فراتر از آن، تراکم بیمار بسیار بالاتر از استانداردهای ایمن بین‌المللی است.
در لایه ساختاری، گلایه‌ها متوجه غلبه رویکرد پزشک‌سالاری در وزارت بهداشت است؛ شکافی که در آن بخش عمده درآمدها و کارانه‌ها به اقلیتی از پزشکان اختصاص می‌یابد و سهم بدنه درمان ناچیز است. اجرای ناقص قانون تعرفه‌گذاری، تأخیرهای چندماهه در پرداخت مطالبات، اجرا نشدن قانون مشاغل سخت (بازنشستگی با ۲۵ سال)، و بی‌بهره بودن از امکانات رفاهی مناسب در مقایسه با سایر وزارتخانه‌ها، احساس تبعیض را دوچندان کرده است. همچنین مشخص نبودن جایگاه شغلی دارندگان مدارک ارشد و دکتری، انگیزه ادامه تحصیل را خشکانده است.

 ضرورت گذر از شعار به اقدام
تجلیل از پرستاران نمی‌تواند در قالب پیام‌های تبریک متوقف بماند و توجیه‌گر کم‌توجهی به حقوق اولیه سپیدپوشان باشد. در راستای مطالبه به‌حق رهبرانقلاب برای صیانت از کرامت و انگیزه جامعه پرستاری، نظام سلامت ناگزیر است با اصلاح مدل توزیع درآمد، ترمیم واقعی دستمزدها، توقف شیفت‌های اجباری و اجرای کامل قوانین معطل‌مانده، امنیت شغلی و آرامش را به بالین درمان بازگرداند.